Content
Content
Podłogi w łazienkach
Wyboru rodzaju podłogi najlepiej dokonać już na etapie budowy domu. Musimy bowiem do ich grubości dobrać wysokość wylewek. Ponieważ w różnych częściach domu położymy posadzki o zróżnicowanej grubości, musimy wyrównać zawczasu poziomy. Pamiętajmy, że podłogę zawsze możemy podwyższyć (kładąc np. kolejną warstwę wylewki), natomiast obniżenie związane jest praktycznie niemożliwe. Mozaika, parkiet, deski to drewno lite. Mozaika jest najcieńsza - ok. 8 mm. Z małych deseczek, czyli lamelek można układać różne wzory, nie tylko kwadraty - np. wzór toskana z uzupełniającymi kwadracikami drewna w kontrastowym kolorze. Układając podłogę posługujemy się gotowymi większymi modułami.
Parkiet ma grubość od 10 do dwudziestu kilku milimetrów. Pozwala na największą swobodę rozmiarów, wzorów i sposobów układania. Mogą to być tradycyjne klepki na pióro-wpust lub gotowe tafle parkietowe. Jest stosunkowo drogi, ale to podłoga na całe życie. Kiedyś podłogi zdobiono rozetami, bordiurami, a także intarsjami. Posadzki były wielokolorowe, układane z drewna różnych gatunków drzew. Chętnie sięgano wówczas po drzewa egzotyczne, właśnie ze względu na ich różnorodność kolorystyczną - Dzisiaj wzrasta zainteresowanie tego typu podłogami.
Na rynku dostępna jest bogata oferta podłóg warstwowych. Wierzchnia warstwa wykonana jest z tzw. szlachetnych gatunków. Poniżej jest warstwa tańszego drewna - często w postaci mniejszych deszczułek, ułożonych poprzecznie w stosunku do górnej warstwy. Tego typu panele są często już wykończone przez producenta i łatwe w montażu. Wadą jest ograniczona liczba renowacji (uzależniona od grubości górnej warstwy - zazwyczaj jest to 2-3 mm, ale zdarzają się też 6-cio milimetrowe). Jednak, dzięki firmowemu zabezpieczeniu lakierami czy olejami, niektóre firmy dają na panele gwarancję nawet do 30 lat.
Klimat dla drewna
Zanim zdecydujemy się na konkretny gatunek drzewa powinniśmy przyjrzeć się jego właściwościom. Pod uwagę musimy wziąć twardość, która odpowiada za trwałość naszej posadzki. Drugą ważną cechą jest stabilność, a więc podatność na zmiany wilgotności i temperatury. Drewno \"pracuje\" - rozszerza się i kurczy w zależności od warunków - między klepkami mogą pojawiać się szpary. Silniej rozszerza się w poprzek słojów.
Niektóre tropikalne gatunki mają dodatkową zaletę - są nasycone naturalnymi olejkami i garbnikami, co daje im niezwykłą odporność na wodę. Dlatego też można je swobodnie stosować np. w łazienkach (np. teak).
Naturalna uroda
Tym co ma decydujący wpływ na nasz wybór, jest barwa i usłojenie drewna. Drewno może być jasne (jak klon czy buk) i ciemne; o barwach ciepłych i chłodnych. Gatunki egzotyczne dostarczają niezwykłych możliwości - w palecie jest np. czerń wenge czy różowofioletowy odcień drewna amarante. Usłojenie może być mniej lub bardziej wyraźne, często o niezwykłym przebiegu. Rysunek słojów zależy od kierunku cięcia drewna - poszczególne wiązki mogą biec w desce równolegle lub układać się we wzór przypominający płomień. Musimy być gotowi na zmiany. Pod wpływem światła drewno z czasem ciemnieje - lub jaśnieje, zmienia się wyrazistość usłojenia.
Kupując drewno wybieramy klasę - nie chodzi tutaj o jakość techniczną, a o jednolitość odcienia i usłojenia. Klasa pierwsza oznacza po prostu, że kupione klepki będą do siebie maksymalnie podobne. Producenci zaczynają selekcję materiału już na etapie wyboru drzew, niektóre firmy, np. włoski Margaritelli, mają swoje własne leśne plantacje, co w dużym stopniu gwarantuje powtarzalność oferty.
Na wysoki połysk
Podłoga bez ochronnej powłoki będzie się szybko brudzić i łatwo uszkadzać. Do wyboru mamy lakiery, oleje i woski.
Lakiery skutecznie chronią drewno przed zarysowaniem, ścieraniem powierzchni (nie mówi się o ścieralności drewna, a właśnie lakieru). Lakier powinien być elastyczny - tak, aby pod wpływem uderzenia uginał się, a nie odpryskiwał. Sprawia, że drewno jest dobrze zabezpieczone, a czyszczenie stosunkowo proste. Można sprawić, że podłoga będzie odbijać światło niczym lustro, można też kupić lakiery, które nie nadadzą połysku. \"Niewidzialne\" lakiery nie zmienią barwy drewna, ani nie zamaskują rysunku - podłoga wygląda jakby była surowa.
Drewno pod prysznicem
Zwolennicy olejów i wosków wskazują z kolei na to, że zabezpieczone tymi substancjami drewno można odnowić tylko w jednym, zabrudzonym czy uszkodzonym miejscu, bez potrzeby generalnego remontu. Oleje i woski (i preparaty, które są różnymi kombinacjami tych substancji) zapewniają też to, co jest niemożliwe przy pokryciu lakierem - pozwalają na zachowanie naturalnej struktury także w dotyku. Nie tylko wyraźniej widać naturalny rysunek słojów, ale także można go wyczuć przesuwając dłonią po powierzchni posadzki. Jeśli chodzi o czyszczenie i konserwację - łatwiejsze w utrzymaniu są podłogi olejowane niż pokryte woskiem.
Bardzo istotne jest to, że olej wnika w głąb drewna i je impregnuje. W łazience najlepiej sprawdza się właśnie ten rodzaj wykończenia - drewno jest zabezpieczone nie tylko na powierzchni (pod uszkodzony w jednym miejscu lakier będzie dostawać się woda, która potem nie będzie miała możliwości odparowania). Niektóre oleje trzeba dodatkowo zabezpieczyć woskiem, niektóre można stosować same. Pamiętajmy, aby do pielęgnacji używać środków polecanych przez producentów lakierów, czy olejów i wosków.
Proporcje i szczegóły
Wzór podłogi powinien być dopasowany do rozmiarów i proporcji pomieszczenia. Od razu zaplanujmy całość - ważny jest kierunek układania klepek czy desek, symetryczność wzoru i jego skoorydowanie z osiami pomieszczenia. Pamiętajmy o trudnych miejscach, np. wnękach i przejściach. Jeśli to tylko możliwe, nie przycinajmy modułów. Jeśli długość ściany nie odpowiada pełnej wielokrotności rozmiaru poszczególnych elementów, obramujmy parkiet przy ścianie dodatkowymi klepkami czy deskami. Dobrze zaprojektowana i położona posadzka powinna przypominać równo rozłożony dywan.
Duże wzory, duże deski pomniejszają wnętrze i odwrotnie - mozaika optycznie je powiększy. Starajmy się układać elementy dłuższą osią prostopadle do okien, a równolegle do kierunku padania światła - mniej widoczne będą wtedy miejsca łączenia. Zaczynajmy układanie od miejsc najlepiej widocznych - aby tam właśnie wszystko było idealnie dopasowane.
Pracowite drewno
Nie oszczędzajmy na materiałach. Błędy popełnione w trakcie kładzenia posadzki będą nas wiele kosztować - nawet całkowitą wymianę. Upewnijmy się, czy drewno ma właściwą wilgotność (ok. 10-13%). Jeśli zawiera mniej lub więcej wody, będzie w bardzo istotny sposób zmieniało swoją objętość. Drewno po ścięciu musi być sezonowane - schnie w klimatyzowanych magazynach. Kupione drewno trzeba też przez jakiś czas przechować w pomieszczeniach, gdzie ma być położona podłoga. Odpowiednią wilgotność musi mieć też powietrze w mieszkaniu (45-60%) - nigdy nie wolno kłaść parkietu w trakcie mrozów, gdy wilgotność drastycznie spada. Suche musi być także podłoże (2-2,5 % wilgotności). Wszystko to można sprawdzić za pomocą mierników wilgotności - warto sprawdzić, czy w takie urządzenie wyposażony jest fachowiec, który kładzie posadzkę.
Gdy wilgotność drewna i powietrza w momencie montażu jest nieodpowiednia, klepki czy deski będą wypychać się wzajemnie lub pomiędzy nimi powstaną duże szpary. Musimy jednak zdawać sobie sprawę, że nawet jeśli zadbamy o warunki wyjściowe, drewno i tak będzie \"pracować\" wraz ze zmianami temperatury i wilgotności w ciągu roku. W przypadku stabilnych gatunków drzew te różnice są niezauważalne, jeśli jednak wybierzemy te bardziej wrażliwe, musimy pogodzić się ze zmianami - i na nie przygotować, np. nie wybierać bardzo dużych desek z niestabilnego drewna. W żadnym przypadku nie wolno zapomnieć o szczelinach dylatacyjnych dzielących powierzchnię desek od ściany. Mniej \"pracowite\" są panele warstwowe - dzięki temu, że poszczególne warstwy ułożone są poprzecznie w stosunku do siebie; czasem także dolna warstwa deszczułek oddzielona jest małymi szczelinami dylatacyjnymi.
Za wypaczanie się podłogi mogą być też odpowiedzialne ruchy ścian i stropów. Zdarza się, że nowe budynki osiadają przez kilka lat po powstaniu.
Listwy na cokole
Na zakończenie pozostaje dobór listew - przyściennych, narożnych, przejściowych (między podłogą drewnianą, a np. gresem). Listwy stanowią około 1-2 % ceny podłogi, mają jednak znacznie większy wpływ na ostateczny efekt. Przede wszystkim pamiętajmy, że listwy czy wyższe od nich cokoliki powinny być raczej dopasowane do stylu stolarki drzwiowej niż samej podłogi. Łączmy listwy w narożnikach, a nie pośrodku ścian - drewno będzie pracować i miejsca łączeń mogą stać się nierówne i bardziej widoczne.
Wszechstronne
Drewno jest uniwersalnym materiałem. Możemy je stosować w całym domu, przy zachowaniu pewnych warunków także w kuchniach i łazienkach, a nawet basenach czy tarasach. Podobnie jak w innych dziedzinach, tutaj także pojawiają się i mijają mody, podłoga raz musi błyszczeć, innym razem koniecznie musi być matowa, zmienia się popularność różnych gatunków. Jedna moda jest nieustająca - na ponadczasową i naturalną urodę.
atotor: Magdalena Czabała